Maja Ostrowska - dyplomowany logopeda i neurologopeda
+48 503 819 692

Rozwój mowy dziecka

Rozwój mowy dziecka od narodzin do 7 roku życia dzielimy na cztery okresy: okres melodii, okres wyrazu, okres zdania i okres swoistej mowy dziecięcej.


* okres melodii

od urodzenia do 1. roku życia

Początkowo dziecko komunikuje się z otoczeniem wyłącznie za pomocą krzyku.

Około 2.-3. miesiąca pojawia się głużenie. Głużenie jest odruchem bezwarunkowym. Powstają dźwięki zbliżone do samogłosek i spółgłosek. 

Głużenie występuje u wszystkich dzieci, także głuchych i niedosłyszących.

U dzieci głuchych głużenie zanika i nie przechodzi w kolejny etap, czyli gaworzenie.


* 6 miesięcy

Głużenie przechodzi w gaworzenie, które jest odruchem warunkowym, czyli zależnym od woli dziecka. Dziecko wymawia prawie wszystkie samogłoski, niektóre spółgłoski. Nie gaworzą dzieci niesłyszące.


* 7-9 miesięcy

Dziecko powtarza sylaby. Rozróżnia, kiedy mówisz do niego przyjaźnie, a kiedy się złościsz.


* 12 miesięcy

Dziecko kojarzy osoby z określającymi je słowami („mama”, „babcia/baba”, „tata”). Rozmawiaj często z dzieckiem. Mów prostym językiem, używaj łatwych do powtórzenia wyrazów dźwiękonaśladowczych (kura „ko-ko”, pies  „hau-hau”, krowa „muu-muu”). Czytaj książeczki i opowiadaj, co widać na obrazkach. Śpiewaj, nawet jeśli twierdzisz, że nie jesteś w tym dobry ;-)


* okres wyrazu

od 1. do 2. roku życia

Dziecko na tym etapie rozumie znacznie więcej, niż samo potrafi powiedzieć.


* od 18.- 24. miesiąca życia

Dziecko zaczyna mówić prostymi zdaniami. Z czasem używa coraz większej liczby słów.


*okres zdania

od 2. do 3. roku życia

Rozkwit mowy. Poczatkowo dziecko buduje proste zdania dwu i trzywyrazowe, później dłuższe - cztero, pięciowyrazowe.  Początkowo są to tylko zdania twierdzące, później pytające i rozkazujące.  Dziecko nie umie wypowiedzieć wszystkich głosek, dlatego głoski dla niego trudne zastępuje głoskami łatwiejszymi.


3-latek powinien wymawiać:

* wszystkie samogłoski,

* spółgłoski: m, n, b, p, f, w, k,  g, ch, l, j, ł, t, d, n, ś, ź, ć, dź, ń,

* zaczynają się pojawiać głoski: s, z, c, dz,

* czasami nosowe samogłoski: ą, ę.


*okres swoistej mowy dziecka

od 3. do 7. roku życia


4-latek:

Zadaje mnóstwo pytań.

Utrawalają się głoski s, z,c, dz i dziecko nie powinno zamieniać ich już na miękkie odpowiedniki ś, ź, ć, dź !

Głoski sz, ż, cz, dż dziecko ma jeszcze prawo wymawiać jak s, z, c, dz.

Pojawia się głoska r, ale jej brak nie jest powodem do niepokoju.


5-latek:

Powinien już wymawiać sz, ż, cz, dż oraz r.

Jego mowa jest zrozumiała dla otoczenia, a wypowiedzi zbudowane wielozdaniowo.

Chętnie poprawia innych i samego siebie.


6-latek:

Prawidłowo wymawia wszystkie głoski, także te najtrudniejsze, czyli sz, ż, cz, dż oraz r.

Umie okreslić kierunek i położenie przedmiotu /do przodu, do tyłu, pomiędzy, obok, za, pod, wewnątrz itp./

Umie wyklaskiwać sylaby w wyrazie.

Sam odnajduje słowa zaczynajace się na określoną głoskę /np. powiedz co zaczyna się głoską b/.


7-latek:

Prawidłowo wymawia wszystkie głoski i ma opanowaną prawidłową technikę mówienia.


Każde dziecko rozwija się w swoim indywidualnym tempie. Dotyczy to także mowy.

Niewielkie opóźnienia nie powinny być powodem do niepokoju.  Opóźnienia w pojawianiu się poszczególnych głosek nie powinny jednak przekraczać 6 miesięcy.

Jeśli któryś z opisanych powyżej etapów znacznie opóźnia się u Twojego dziecka, skonsultuj się ze mną.